Nils Audun Mugaas Vassenden - barndomsminne

lagt inn 26. jul. 2017, 04:45 av Bjørn Enes   [ oppdatert 26. jul. 2017, 04:58 ]
I dette opptaket frå 17. februar 2016 fortel Nils Audun Mugaas Vassenden om oppveksten sin i Klokkarvik på Sotra, og korleis han opplevde krigen som barn. 

Bygda var strategisk plassert ved innseglinga til Bergen. Far hans var lensmann og "jøssing" med nre kontaktar til motstandsrørsla og Nordsjøtrafikken. 

Unge Nils Audun var augevitne til ei rekke krigshandlingar både i april 1940 og de fem åra som fylgde. Han er ein god forteljar. 

Opptaket er to timar langt, men utstyrt med tekstfelt som gjer det enkelt å spole i. Alle tekstane finst på nettsida http://Vassenden.Krigsminne.Memoar.no

Intervjuar er Bjørn Enes    


Krigsminne - av Nils Audun M. Vassenden



Nils Audun Mugaas Vassenden i samtale med Bjørn Enes
Oppvekst - Førkrigstid
            Klokkarvik 1932
            Ein bror til England
            Fiska med GLIP
            Møhlenpris
Nøytralitetsvekta i Klokkarvik fra 1939 
            "Kyrabåtane"
            Akkumulator
            Kaptein, seinare Admiral J Frtiz A. Ulstrup
            Telefonkiosken
            Kravde ekte miner
            7. april
            8. april
            "Det kjem båtar. Dei er ikkje norske"
            Minesikringane
            "Tyr" i kamp
            Tysk schnellboot søkte naudhamn
Så tok minene til å virke
(Transportskipet Sao Paolo, 5300 t)
Transportskipet "Liege", 8500 t
Dunnage
Mange forlis ved Svenestangen
Vrakgods
            Tyr heldt fram i kamp til 20. april
Vande med å sjå sjømilitær aktivitet
9. april 1940:
            Torpedo traff Svenestangen 
Augevitne
            Slagskip i Grimstadfjorden
            12. og 13 april: Engelske flyangrep
            Såg flyangrep også i 1942
Jøssinglensmannen 
            Aleine med mor i 1942
            Måtte rapportere sakna båtar
            ("slunkabol"- flatseng)
            Gestapobåten 
            Arrestasjonen
            Fekk varsla fullmektigen
            1000 skot under altaret i Sund kyrkje
            Fangenskapet 
Mange sakna frå Sund
            11/11 1941: MK "Blia" gjekk ned - Ingvald Lerøy, Arne Lerøy og 40 andre omkom.
            Oktober 1941: Karsten Sangolt, ulukke på MK "Arthur"

Augevitne
            Festningsbygging på Lerøy, Buarøy og Korsneset
            Tyske torpedotestar med lytteapparat
            Nye teknikkar i torpedoar og miner
            (Olav H. Drønen - Kjend motstandsmann på Vestlandet)
            (Her meiner han marinekaptein Sjur N. Østervold )
            "Operasjon Barefoot" - norsk MTB i Krossfjorden
            Officer in command Sjur N. Østervold
            Skipssjef Per E. Danielsen
            3/10 1941: MT "Borgny" senka
            (- kan enno høyre skrika...)
            13 berga - 14 omkom. Alle norske
            Ubåtjakt på Bliaskjeret
            8/1-45: Flyangrep mot "Fusa" - rutebåten mellom Os og Bergen
Jøssinglensmannen - Radioforbodet
            August 1941: Alle radioar måtte leverast inn
            Lensmannen måtte lagre radioane
            Ekstra nøkkelsett
            Fiskarane fekk ha radio under sildafisket
            Mor "lånte" radioar
            Norske sendingar frå BBC
            Russarane
Telavåg
            Forsmak på represaliar - Tyskarane brende ned Sjur Østervold si hytte
            Livsfarleg slarv
            "Så skjedde det"
            26. april 1942
            "Kom til Telavåg!"
            Redda av gamal tysk mineryddar
            Syster Ingeborg
Kristian Stein-organisasjonen
            Gestapobåten
            Syster Ingeborg (Ingeborg Hamre, seinare Østervold)
            Gestapobåten
Telavåg
            Far møtte dei på Grini
            Laurits Telle, Åge Telle
            2. mai 1942
            "Om kvelden såg me røyk vest for Veten"
            "Me høyrde dyra på veg til byen..."
            Alle menn over 18 vart sende til Tyskland
            Kvinner og born kom ut i 1944
            Kari Midttveit kom aleine heim...
Så kom freden
            Min bror var i Hæren i Skottland
            I Liverpool traff dei norske sjøfolk
            Slik høyrde me om krigsseglarane...
            Liverpool 1949
Dei britiske kvinnene
            Våga ikkje å ta jenta med heim
            Noreg låg langt etter
            Mange hadde gifta seg
            Ei jente og eit barn med merkelapp
            Toalettforhold
            Vedkomfyr
            Navy Cut
            Mai 1945: England sende ut alle kvinner som hadde gifta seg med utlendingar
            Mange rømde heim att
Gjenreisinga
Telavåg - alt var øydelagt
Tyske fangar rydda i Telavåg
Ubåtsjefane nekta å jobbe
Ruinane i Telavåg
Far arbeidde med nemnda for gjenreising av Telavåg
Fangenskap
Far på Grini
Pakke frå far
Løyndomane på Grini
Klokkarvik 1940
Far og kaptein Fritz Ulstrup
Hemmeleghald
Husundersøkingar
Fangenskap
Norman Hummelsund og Leif Sandtorv
Torpederte av japanarane
("Hjelpekryssarar")
Fanga i Japan
- overførte til Tyskland
- og vidare til internering i Noreg
Heim i 1944 - mot å ta hyre i Tysklandsfart
MS "Troma" 9170 t
(MS "Troma" vart senka av "Pellegruppa" 24. nov. 1944)
Hirse til Sund
Nordsjøfarten
To karar kom på besøk ein kveld
Brynjulf Liland og Frank Mohn
"Karomakaffi"
Far kontrollerte historia til dei to
Skaffa kontaktar i Austevoll
(Mor var streng på vaskinga) (Raudsprit til alt)
Måtte vente til vaktbåten var vekke
Frank Mohn slo seg opp i Nortraship
Liland omkom under trening 2/9 1943
Hemmeleghald
Milorg på Austlandet
Kristian Stein-organisasjonen
(Hausten 1941: 204 til Tyskland, 9 henretta, 46 omkom)
Flygarane helste
Gestapobåten
Radioforbodet
Husundersøkingar
Våpen måtte og leverast inn
1000 skot under altaret i Sund kyrkje
Syster Ingeborg
Comments